eGinekolog Banner
Kategorije
Neplodnost

Smanjena plodnost kod muškaraca – riješenje Fertilisan M

Brojne studije su ukazale na važnost uravnoteženog unosa mikronutrijenata za razvoj zdrave sperme.

Širom Ujedinjenog Kraljevstva i drugih zapadnih zemalja natalitet se dvostruko smanjio tokom posljednjih 50 godina i žene rađaju u kasnijim godinama života. Međutim, želja za dobijanjem djeteta je još jaka iako se stepen plodnosti smanjuje. Gotovo jedan od sedam parova ima problema s plodnošću. Oko 40 procenata poteškoća sa začećem su rezultat smanjene plodnosti muškarca. Studije su otkrile da se proizvodnja sperme kod odraslih muškaraca postepeno smanjuje za oko 2 procenta godišnje. Francuska studija provođena između 1989. i 2005. koja je istraživala plodnost kod 26.609 muškaraca je otkrila prosječno smanjenje od 32 procenata u gustini sperme, pokretljivosti i kvalitetu tokom 16 godina1. Kasnije analize studija od 1938. do 1990. su otkrile slične rezultate. Prosječna gustina sperme se smanjila of 113 mil/ml na 60 mil/ml a proječna zapremina ejakulata od 3,40 do 2,75 ml2,3.

Uzroci smanjene plodnosti muškarca

Pretpostavljeni uzroci povećane neplodnosti kod muškaraca su:

  • zagađenje životne sredine uzrokovano otrovima, pesticidima i teškim metalima.
  • zagađenje pitke vode hormonima. Na primjer, ženski estrogen iz kontraceptivnih pilula ili druga prenaglašena izloženost hormonima može negativno uticati na mušku plodnost.
  • Konzumiranje nikotina i alkohola.
  • Pojačani oksidativni stres.
  • Spermatogeneza je osjetljiva na toplotu. Treba izbjegavati uske hlače, saune i zagrijana sjedišta. 
  • Treba izbjegavati stres pošto on može negativno uticati na plodnost.
  • Određeni lijekovi i ishrana takođe mogu da utiču na plodnost.

Antioksidansi i muška neplodnost

Brojne studije su identifikovale antioksidanse kao naročito važne za razvoj zdrave sperme. Oksidativni stres može uzrokovati oštećenje sperme. Antioksidansi mogu smanjiti ovu štetu sprečavanjem ulaska slobodnih radikala kiseonika u ćelije.

U jednoj studiji je otkriveno da je broj štetnih ROS u sjemenoj tečnosti muškarca sa smanjenom plodnošću značajno povećan u poređenju sa plodnim muškarcima4. Druga studija je ukazala na to da plodni muškarci imaju veću koncentraciju antioksidanasa u svom sjemenu u poređenju sa muškarcima sa smanjenom plodnošću5. Ovo nisu jedinstveni nalazi; mnoge studije potvrđuju pozitivan odnos između viših koncentracija antioksidanasa i zdrave plodnosti.

Preporučeni mikronutrijenti za povećanje muške plodnosti    

L-karnitin

Kao antioksidans, L-karnitin štiti DNK ćelijske membrane od oštećenja uzrokovanog ROS. L-karnitin je takođe važan za energetski metabolizam u spermi i potreban je za transport dugolančanih masnih kiselina kroz unutrašnju mitohondrijsku membranu. L-karnitin se takođe nalazi u visokim koncentracijama u epididimisu.

U placebo-kontrolisanoj dvostruko slijepoj studiji značajan pomak u pokretljivosti sperme je otkriven poslije šest mjeseci suplementacije L-karnitina. Povećao se i broj trudnoća6. U drugoj studiji 60 muškaraca sa smanjenom plodnošću su uzimali dnevnu dozu od 2g i 1g L-karnitina i L-acetil karnitina (grupa 1) ili placeba (grupa 2) tokom perioda of šest mjeseca7. Grupa 1 je pokazala značajna povećanja i u koncentraciji i pokretljivosti sperme. Pored toga, četiri partnerke učesnika u studiji iz grupe 1 su zatrudnile tokom istraživanja.

L-arginin

Spermin i spermidin imaju stabilizujući učinak na DNK i pokazuju strukturne sličnosti sa aminokiselinom L-argininom. U studiji koja je objavljena 2004. godine, muškarci koji su neprestano uzimali L-arginin tokom perioda od šest mjeseci su zabilježili poboljšanje u pokretljivosti sperme8. U ranijoj studiji, 74 procenata od 178 učesnika u studiji su zabilježili povećanje u gustini i pokretljivosti sperme uz dnevne doze od 4g L-arginina uzimanog tokom tri mjeseca9.

Vitamin C

Vitamin C (askorbinska kiselina) je važan antioksidans topiv u vodi koji štiti spermu od oksidativnog stresa. Nedostatak vitamina C može voditi neplodnosti i povećanju rizika od oštećenja DNK sperme. Istraživanje je pokazalo da unos 200 mg askorbinske kiseline dnevno tokom 60 dana može rezultirati povećanjem omjera pokretljive sperme za 112 procenata. Druga studija je takođe otkrila da uzimanje 1.000 mg askorbinske kiseline dnevno dodatno povećava pokretljivost sperme za 140 procenata.

Vitamin E, selen i glutation

Oksidativni stres i ROS mogu oštetiti ćelijsku membranu lipid peroksidacijom i stoga usporiti spermu. Unos antioksidanasa je naročito važan za proces dozrijevenja nove sperme. Vitamin E, mikroelement selen i tripeptidni glutation smanjuju lipid peroksidaciju. U randomizovanoj, placebo-kontrolisanoj, dvostruko slijepoj studiji je pokazano da dnevna doza od 300 mg vitamina E tokom šest mjeseci poboljašava pokretljivost sperme12.

Koenzim Q10 (ubikinon)

Pokretljivost sperme zahtijeva visok energetski unos. Pokazalo se da se nivoi energije povećavaju sa dostupnošću koenzima Q10. Pored toga, koenzim Q10 takođe obavlja funkcije antioksidansa. U jednoj studiji 17 neplodnih muškaraca je dobijalo 60 mg koenzima Q10 dnevno tokom perioda od 103 dana. Rezultat ove studije je pokazao jasno povećanje u stepenu oplođavanja13.

Beta-karoten

Beta karoten je prekursor vitamina A. Kao snažan antioksidans beta-karoten pomaže da se zaštiti DNK sperme od oksidativnog stresa.

Folna kiselina

Folna kiselina igra važnu ulogu u rastu i podjeli ćelije. Folna kiselina je takođe uključena u formiranje ljudske DNK. Dovoljne količine folne kiseline doprinose zdravom genetskom materijalu. Učinak folne kiseline i cinka je

prikazan u studiji koja je provedena 2002. godine, gdje je 108 plodnih muškaraca i 103 muškaraca sa smanjenom plodnošću primilo različite kombinacije aktivnih sastojaka: 5mg folne kiseline ili 66 mg cink sulfata, obje supstance, ili placebo. Uzorci sjemena su uzeti prije i poslije 26 sedmica studije. Uzorak sjemena uzet od grupe sa smanjenom plodnošću pokazao je povećanje u gustini sperme za 74 procenta kod muškaraca koji su uzimali i folnu kiselinu i cink sulfat14. Preporučeni dnevni unos folne kiseline je 200 mikrograma15.

„Za između 30 do 80 procenata slučajeva smanjene muške plodnosti se misli da se dešavaju zbog štetnih uticaja oksidativnog stresa na spermu. Oralna suplementacija antioksidansima može poboljšati kvalitet sperme smanjenjem oksidativnog stresa.”   (The Cochrane Collaboration, 2012 John Wiley & Sons Ltd.)  

Cink

Cink ima značajan učinak na proizvodnju testosterona kod muškaraca i poznat je po svom uticaju na imunološki proces. Nedostatak cinka može voditi smanjenju gustine sperme i niskih nivoa testosterona. Dnevni unos cinka poboljšava kvalitet sperme i stoga je važna komponenta u liječenju muške neplodnosti16, 17.

Studije o djelotvornosti mikronutrijenata kod smanjene plodnosti muškaraca

Vitamin D

Dostupnost vitamina D se određuje po izloženosti sunčevoj svjetlosti. Oko 90 procenata populacije pati zbog deficita vitamina D, naročito tokom zimskih mjeseci. Za ljude sa smanjenom izloženošću UVB se preporučuje da uzimaju 20 mikrograma vitamina D dnevno18. Muškarci sa smanjenom plodnošću često imaju nedostatak vitamina D. Studije ukazuju da je hormon kolekalciferol (vitamin D3) naročito važan za oplodnju ženskog jajašceta.

Važnost dijetetskih suplemenata

Mnoge nutritivne terapije su pokazale da se koncentracija i pokretljivost sperme može pojačati uzimanjem L-karnitina, L-arginina, cinka, selena i vitamina B12. Dokazalo se da su antioksidansi kao što su vitamin C, vitamin E, glutation i koenzim Q10 korisni u liječenju muške neplodnosti. Korištenje antioksidanasa je povezana sa statistički značajnim povećanjem broja trudnoća u poređenju sa kontrolnim grupama.

Adekvatan  unos mikronutrijenata je važan za parove koji pokušavaju da formiraju porodicu. Ovo će povećati vjerovatnoću uspješne trudnoće. Redovan unos suplemenata bogatih antioksidansima (na primjer, fertilsan® ili amitamin®) se preporučuje muškarcima. Žene takođe treba da obezbijede dovoljan unos folne kiseline i vitamina kako bi poboljšale izglede za plodnost i pomogle zdravom razvoju fetusa.

Za razvoj muške sperme je potrebno tri mjeseca. Stoga naučnici veoma preporučuju uzimanje fertilsana® M najmanje tri mjeseca.  

Svake tri kapsule sadrže

 po dnevnoj dozi*RDA
Vitamin D10 μg200%
Vitamin C200 mg250 %
Vitamin E120 mg1.000 %
Folna kiselina800 μg400 %
L-karnitin (Carnipure®)500 mg**
L-arginin500 mg**
N-acetil L-cistein80 mg**
Koenzim Q1015 mg**
Cink40 mg400 %
Selen60 μg1099 %
Beta karoten3.000**

* RDA: Preporučeni dnevni unos/**preporuka nije dostupna

Posjetite: www.amitamin.com/uk/shop/fertilsan-m.html

Dr. Emir Mahmutbegović

Mahmutbegović Emir rođen je 22.09.1981. u Bugojnu, Bosna i Hercegovina. Diplomirao je 2009. godine na Medicinskom fakultetu Univerziteta u Sarajevu, a naučno zvanje mr.sc. stekao je 2012. godine na Odjelu za genetiku Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Sarajevu, Bosna i Hercegovina. Završio je specijalizaciju ginekologije i akušerstva u junu 2016. godine i od tada radi kao ginekolog u Zavodu za zdravstvenu zaštitu žena i materinstva kantona Sarajevo. Godine 2014. završio je postdiplomski tečaj Ultrazvuk u akušerstvu i ginekologiji u Zagrebu, Hrvatska. 2016. godine završio je ” Tečaj ginekološke citologije (licencirani ginekološki citolog)” i ” Tečaj praktične kolposkopije” u Beogradu.

PIŠITE NAM